Koniec z bezpłatnymi stażami – projekt ustawy w zakresie zmian regulacji dla stażystów i pracodawców

W dniu 21 listopada 2025 r. do konsultacji został skierowany projekt ustawy dotyczący zmian w zasadach organizowania staży i praktyk zawodowych. Projekt może istotnie wpłynąć na sposób funkcjonowania wielu przedsiębiorców, a celem proponowanych zmian jest wzmocnienie aspektu edukacyjnego i przygotowania zawodowego, zwiększenie ochrony praw stażystów, jak również wyeliminowanie bezpłatnych staży i ograniczenie ryzyka zastępowania stosunku pracy przez staż. Dotychczasowo stosowane bezpłatne staże mają zostać zastąpione modelem, który zapewni stażystom wynagrodzenie i ochronę socjalną, a na pracodawcę nakłada szereg nowych obowiązków. Celem ustawodawcy jest ograniczenie nadużyć, zwiększenie jakości staży oraz ujednolicenie standardów szkoleniowych.

Najważniejszą zmianą ma być wprowadzenie obligatoryjnego wynagrodzenia dla stażystów. Organizator stażu będzie musiał wypłacać świadczenie pieniężne w wysokości minimum 35% przeciętnego wynagrodzenia, a maksymalna wysokość miesięcznego świadczenia nie będzie mogła przekroczyć wysokości przeciętnej krajowej.

Dla wielu przedsiębiorców oznacza to rezygnację z dotychczasowej praktyki oferowania staży nieodpłatnych lub symbolicznie wynagradzanych. Wiele firm będzie zmuszonych do wprowadzenia zmian w planowanym budżecie oraz zweryfikowania, czy dotychczasowa ilość programów stażowych będzie wciąż opłacalna.

Maksymalny okres trwania stażu ma wynosić 6 miesięcy, a rozwiązania umowy o staż na piśmie będzie możliwe z zachowaniem 7-dniowego okresu wypowiedzenia dla staży do 3 miesięcy oraz 14-dniowego okresu dla staży trwających od 3 do 6 miesięcy.

Celem proponowanych zmian jest stworzenie systemu praktyk odpowiadającego współczesnym wymogom rynku pracy, z naciskiem na jakość kształcenia, ochronę praw stażystów oraz zgodność z unijnymi standardami.

Stosownie do treści projektu wprowadza się m.in.:

• pisemną formę umowy stażowej;
• zapewnienie stażystom sprawiedliwego wynagrodzenia, biorąc pod uwagę takie elementy jak zadania i obowiązki stażysty, intensywność pracy stażysty oraz wagę komponentu edukacyjno-szkoleniowego;
• zapewnienie rozsądnego czasu trwania staży, który (łącznie) nie powinien przekraczać sześciu miesięcy, z wyjątkiem przypadków, w których dłuższy czas trwania jest uzasadniony obiektywnymi względami;
• zapewnienie adekwatnej ochrony socjalnej i dostępu do ubezpieczeń społecznych;
• zapewnienie przestrzegania praw i warunków pracy stażystów zgodnie z obowiązującym prawem unijnym i krajowym;
• zobowiązanie organizatora stażu do wyznaczenia opiekuna stażu;
• zapewnienie, we współpracy z właściwymi organami, kanałów zgłaszania przez stażystów nadużyć i złych warunków pracy oraz dostarczania informacji na temat tych kanałów;
• dopilnowanie, aby organizatorzy staży uwzględniali w swoich ogłoszeniach o naborze i ogłoszeniach o stażach informacje na temat zasad i warunków stażu.

SDO Legal rekomenduje: Przygotowanie wzorców pisemnych umów z określeniem czasu trwania i wynagradzania. Wyznaczenie osób odpowiedzialnych za opiekę i wsparcie stażystów, jak również zapewnienie im bezpiecznych kanałów zgłaszania nadużyć. Zapewnienie kandydatom przejrzystych informacji o warunkach stażu, obowiązkach i wynagrodzeniu.